Encyklopedia w Markpol

Reklama:

Socjaldemokracja, ruch społeczny zapoczątkowany przez robotników zmierzający początkowo do zastąpienia kapitalizmu socjalizmem, a następnie do uspołecznienia gospodarki rynkowej i zmniejszenia nierówności społecznych.

Geneza

Nazwa wiąże się z powstaniem w 1869 roku Socjaldemokratycznej Parii Robotników (SPR) w Niemczech. Powstające wówczas partie i ugrupowania często zawierały w swoich nazwach słowo socjaldemokrtyczna lub socjalistyczna. W 1889 wszystkie partie socjaldemokratyczne zrzeszała Międzynarodówka - międzynarodowa organizacja partii socjaldemokratycznych. Główną partią, która ukierunkowała inne europejskie partie była właśnie (SPR), to jej członkowie pełnili najważniejsze funkcje w Międzynarodówce. Obecne partie socjaldemokratyczne skupiają się w Międzynarodówce Socjalistycznej.

Partie socjaldemokratyczne w Europie

  • Partia Europejskich Socjalistów PES Party of European Socialists (druga siła w Parlamencie Europejskim)
  • Partia Pracy (w Wielkiej Brytanii, rządząca)
  • Socjaldemokratyczna Partia Niemiec SPD (w Niemczech, rządząca)
  • Szwedzka Partia Socjaldemokratyczna (w Szwecji, rządząca)
  • Partia Socjalistyczna (we Francji, opozycyjna)
  • Norweska Partia Pracy (w Norwegii, opozycyjna)
  • Socjaldemokratyczna Partia Austrii (w Austrii, opozycyjna)
  • Duńska Partia Socjaldemokratyczna (w Danii, opozycyjna)
  • Hiszpańska Socjalistyczna Partia Robotnicza PSOE (w Hiszpanii, rządząca)

    Partie socjaldemokratyczne w Polsce

    W Polsce aktualnie istnieje koalicyjny gabinet złożony z partii socjaldemokratycznych:
  • Sojusz Lewicy Demokratycznej SLD
  • Socjaldemokracja Polska SdPL
  • Unia Pracy UP Inne polskie partie socjalistyczne i socjaldemokratyczne:
  • Demokratyczna Partia Lewicy
  • Polska Partia Pracy
  • Polska Partia Socjalistyczna
  • Antyklerykalna Partia Postępu "Racja"

    XX wiek

    W XX wieku europejskie partie socjaldemokratyczne opierały swe programy na keynesowskiej ekonomii i polityce ekonomicznej zmierzającej do pełnego zatrudnienia i państwa dobrobytu. Oznaczało to rezygnację z hasła upaństwowienia własności. Celem stało się reformowanie kapitalizmu w kierunku zapewnienia każdemu prawa do pracy, równości szans w dostępie do oświaty, kultury, służby zdrowia, większej równości dochodów. Jednocześnie partie te przestały się uważać tylko lub głównie za partie klasowe klasy robotniczej, starając się reprezentować interesy większości społeczeństwa. Najdalej w tym kierunku zdołały pójść partie socjaldemokratyczne krajów skandynawskich, jako partie rządzące doprowadziły one do takich przeobrażeń w gospodarce i życiu społecznym, że często określa się ustrój tych krajów jako socjalistyczny. W ciągu kilku dziesięcioleci utrzymywały one bezrobocie na minim. poziomie (np. w Szwecji ok. 2%), zapewniały bezpłatne świadczenia zdrowotne i bezpłatną oświatę wszystkich szczebli oraz bardzo wysoki i powszechny poziom zabezpieczenia emerytalnego. Zachowały przy tym mechanizm rynkowy i prywatną własność. Obecnie bezrobocie w krajach socjaldemokratycznych często przekracza 5%, zaś efektywność gospodarrki jest zauważalnie niższa niż w krajach kapitalistycznych.

    Europejscy politycy i twrócy myśli socjaldemokratycznej

  • Willy Brandt
  • Francois Mitterand
  • Olof Palme
  • Mario Soares
  • Tony Blair
  • Gerhard SchrĂśder
  • JosĂŠ Luis RodrĂ­guez Zapatero
  • Goran Persson

    Polscy politycy socjaldemokratyczni i socjalistyczni

  • Leszek Miller
  • Marek Belka
  • Aleksander Kwaśniewski
  • Marek Borowski
  • Tomasz Nałęcz
  • Izabela Jaruga-Nowacka
  • Jerzy Hausner
  • Józef Oleksy
  • Piotr Ikonowicz
  • Krzysztof Janik

    Zobacz także

  • Karol Marks
  • Fryderyk Engels
  • Komunizm
  • Socjalizm

    Linki zewnętrzne

  • [http://www.eurosocialists.org Partia Europejskich Socjalistów]
  • [http://www.sdpl.pl Socjaldemokracja Polska]
  • [http://www.sld.org.pl Sojusz Lewicy Demokratycznej]
  • [http://www.spd.de Socjaldemokratyczna Partie Niemiec SPD]
  • [http://www.labour.org.uk Partia Pracy w Wielkiej Brytanii]

    Chcesz wypromować swoją stronę w internecie?? - nie zwlekaj pozycjonowanie w Luman.biz to rozsądny wybór
    2005 Encyklopedia
    These materials are based onWikipedia and licensed under the GNU FDL
    Remortgages|Mobile Phone|Buy Anything On eBay|Credit Counseling|Daily funny video