W naukach prawnych instytucja to zespół norm prawnych, które regulują określone grupy stosunków społecznych (np. instytucja małżeństwa, kupna, sprzedaży, własności, warunkowego zawieszenia kary).
Do socjologii termin ten wprowadził Herbert Spencer. Odnosi się on do bardzo trwałych elementów ładu społecznego (np. rodzina, własność, prawo), uregulowanych i usankcjonowanych form działalności (np. nauka, szkolnictwo, sądownictwo), uznanych sposobów rozwiązywania problemów współpracy i współżycia (np. małżeństwo, rozwód, kredyt, arbitraż), niektórych organizacji formalnych pełniących w społeczeństwie określone funkcje (np. szpital, więzienie, fabryka, urząd).