Encyklopedia w Markpol

Reklama:

''Strona ta dotyczy państwa Tybet. Tą samą nazwą określa się również Wyżynę Tybetańską. ---- Tybet to państwo w Azji Środkowej, położone w zachodniej części Chin, inkorporowane w dużej części przez Chiny (zobacz: Tybetański Region Autonomiczny). Państwo Tybet składało się przed okupacją chińską z trzech prowincji (Amdo, Kham, Ü-Cang (dBu-gTsang)) i miało powierzchnię około 2,5 mln km². Tybet położony jest na średniej wysokości około 4.000-5.000 metrów nad poziomem morza. Od południa i zachodu jest ograniczony przez Himalaje, Karakorum oraz masyw Pamiru, od północy przez Kunlun, Ałtyn-tag oraz Nanszan. Rozciągłość równoleżnikowa Tybetu wynosi około 2.500 km. Na jego terenie biorą początek takie wielkie rzeki jak Jangcy, Brahmaputra, Indus oraz mniejsze - Salween, Satledź, Kali Gandaki, Trisuli, Manas, Subansuri. Stolicą Tybetu jest Lhasa. Przywódcą politycznym i duchowym jest dalajlama (obecnie na emigracji). Tybetańczycy posługują się językiem tybetańskim, są buddystami, mają wielowiekową kulturę i tradycje.

Historia Tybetu do roku 1949

Historia współczesna

W roku 1949 chińska Ludowa Armia Wyzwolenia dokonała najazdu na Tybet, który stał się częścią Chin, nadal oficjalnie (formalnie) zarządzaną przez Dalajlamę XIV i panczenlamę. Centralna władza chińska miała w swojej gestii wojskowość, sprawy zagraniczne, finanse i edukację. W związku z narastającym coraz bardziej od 1958 r. uciskiem politycznym ze strony Chin oraz ruchami opozycjonistów skierowanymi przeciw władzy centralnej, nastąpiło usztywnienie polityki Chin wobec Tybetu. W roku 1959 Dalajalma XIV był zmuszony udać się na emigrację do Indii wraz ze 100 000 zwolenników. Do dziś nie może powrócić do Tybetu. Mieszkańcy regionu Kham prowadzili z Chinami walkę partyzancką z gór w Nepalu, finasowanie w ramach zwalcznia komunizmu zapewniały Indie i USA. Panczenlama pozostawał na stanowisku do roku 1965, w którym Chiny zakończyły okupację i włączyły Tybet w skład państwa jako Region Autonomiczny. Daty te nie oznaczają zasadniczej zmiany dla Tybetańczyków, których liczba stale maleje w proporcji do napływowej ludności chińskiej (świadoma polityka władz). Chińczycy rozpoczęli w r. 1961 akcję kolektywizacji gospodarki tybetańskiej. W 1966 r. wraz z rewolucją kulturalną wzrosły represje antybuddyjskie w Tybecie, a wiele miejsc kultu i zabytków zostało zniszczonych. Zobacz także
  • Podział administracyjny ChRL Odnośniki zewnętrzne
  • [http://www.tibet.net/ Oficjalna strona Centralnej Administracji Tybetańskiej]
  • [http://www.tibet.com/ Oficjalna strona rządu Tybetu na emigracji]
  • [http://www.ratujtybet.org Polskie Stowarzyszenie Przyjaciół Tybetu]
  • [http://www.hfhrpol.waw.pl/Tybet/ Helsińska Fundacja Praw Człowieka - Tybet]
  • [http://www.tybet.pl Tybet.pl - historia i kultura Tybetu]

    Chcesz wypromować swoją stronę w internecie?? - nie zwlekaj pozycjonowanie w Luman.biz to rozsądny wybór
    2005 Encyklopedia
    These materials are based onWikipedia and licensed under the GNU FDL
    MySpace Images|Gas Suppliers|Credit Cards|Loans|Fast Loans