W mieście zlokalizowana jest Katowicka Specjalna Strefa Ekonomiczna - Podstrefa Sosnowiecko-Dąbrowska. Jej pięć Obszarów powoli, lecz sukcesywnie przyciąga nowych inwestorów, stawiających tutaj nowe hale zakładowe.
W Sosnowcu wg danych GUS działalność prowadzi 25 500 podmiotów gospodarczych. Pomimo przemysłowego dziedzictwa wiele z nich to małe, jednoosobowe firmy, świadczące usługi wyłącznie na rzecz jednego zleceniodawcy.
Dochód w przeliczeniu na mieszkańca w kwocie 1575,00 zł stanowi 102,3% średniego województwa a 111,8% średniego krajowego.
Na koniec 2004 zarejestrowanych było 19 500 bezrobotnych, co stanowi 8,48% ogółu mieszkańców, zatrudnienie natomiast deklarowało 68 338 osób, czyli 29,72% ogółu mieszkańców. Pozostałe 62 295 mieszkańców w wieku produkcyjnym, lecz nieaktywnych zawodowo, w połączeniu w zarejestrowanymi bezrobotnymi, wyznacza rzeczywistą stopę bezrobocia w Sosnowcu na poziomie 35,56%.
Miasto, do dziś odczuwające skutki likwidacji górnictwa na swoim terenie, stoi w obliczu kolejnego problemu spowodowanego redukcją kosztów w Mittal Steel Poland S.A. Oddział Dąbrowa Górnicza - zakładu, którego pracownikami w znaczącym udziale są mieszkańcy sosnowieckich dzielnic, przede wszystkim wybudowanych dla hutników osiedli mieszkaniowych w Zagórzu.
drogi krajowe nr 4 / 94 i 79
W ich śladach biegną drogi międzynarodowe E40 i E75.
Główne drogi miejskie są w większości dwujezdniowe, jednak o złym stanie nawierzchni oraz niewielkiej przepustowości. Organizacja ruchu drogowego nie nadąża za dynamicznym rozwojem motoryzacji, nie promuje też nowatorskich rozwiązań stosowanych na szeroką skalę w innych europejskich miastach.
W mieście znajduje się ok. 30 stacji paliw, 7 stacji kontroli pojazdów, kilka wielkich salonów samochodowych połączonych z autoryzowanymi serwisami, natomiast tuż za jego granicą znajduje się Giełda Samochodowa w Mysłowicach.
Zobacz więcej:Ulice w Sosnowcu
Transport kolejowy
Przez miasto przebiegają odnogi historycznych szlaków, którym Sosnowiec zawdzięcza swój potężny rozwój:
Kolei Iwanogrodzko-Dąbrowskiej
Pierwsza do dziś stanowi ważną europejską trasę (za wyjątkiem odcinka w jej zasadniczym przebiegu, przez Maczki), druga w Śląskiem zamiera.
Negatywnym dla rozwoju miasta i krytykowanym przez mieszkańców zjawiskiem jest sukcesywna likwidacja obsługi stacji Sosnowiec Główny przez tradycyjnie zatrzymujące się na niej pociągi międzynarodowe. Ponadto dużym powodzeniem u mieszkańców cieszą się przejazdy do Warszawy a wśród studentów do Gliwic.
W odległym o 18 km od Śródmieścia Sosnowca sąsiednim Sławkowie planowana jest inwestycja oddziałowująca na cały zagłębiowski region, w postaci rozbudowy suchego portu przeładunkowego na zakończeniu Linii Hutniczej Szerokotorowej (która w rzeczywistości kończy się w granicach administracyjnych Sosnowca, w Kolonii Cieśle), jako strategiczny element kombinowanego połączenia towarowego wschód-zachód.
System miejskiego transportu pasażerskiego, zasadniczo oparty na autobusach i tramwajach, należy do najbardziej archaicznych na skalę europejską; jest on niespójny, niedostosowany do potrzeb mieszkańców i nie posiadający żadnych priorytetów w organizacji ruchu drogowego.
19 września1991 Sosnowiec przystąpił do związku gmin w celu wspólnej organizacji transportu miejskiego. Decyzja ta zaskutkowała wkrótce sukcesywnym obniżaniem ilości wykonywanych przez środki transportu (zwłaszcza autobusy) wozo-kilometrów oraz spadkiem wskaźnika pasażero-kiometrów, które to procesy trwają do dziś. Mieszkańcy zmuszeni do poszukiwania alternatywnych sposobów przemieszczania przesiedli się do własnych samochodów, gwałtownie podnosząc wskaźnik indywidualnego zmotoryzowania i przyczyniając się równocześnie do powstania poważnego dla miasta problemu (pogorszenie stanu nawierzchni dróg, zatory na skrzyżowaniach, itp.).
Współcześnie środki transportu kursują rzadko i nierównomiernie po niezrozumiałych trasach, obowiązują w nich różne zasady, w tym wiele wzorów biletów o cenie należącej do najwyższych w kraju a część linii autobusowych i wszystkie minibusowe realizowane są bez rozkładów jazdy. Z kolei linie tramwajowe obsługiwane są pojedynczymi wagonami, co jest powodem ich częstych przepełnień (składy dwóch wagonów spotykane są jeszcze czasem na trasie do Kazimierza Górniczego).
Zdecydowana większość infrastruktury technicznej, poza niewielką ilością nowych autobusów, jest przestarzała, niedostępna dla niepełnosprawnych.
Pomimo braku wpływu na ten stan rzeczy, szczególnie tramwaje, za wyjątkiem martwo zakończonych tras, cieszą się u mieszkańców bardzo dużym powodzeniem.
Zobacz więcej:Autobusy w Sosnowcu, Tramwaje w Sosnowcu
Miasto jest liczącym się i wciąż rozwijającym ośrodkiem naukowym województwa śląskiego; blisko 14 tysięcy studentów pobiera wykształcenie w ulokowanych tutaj uczelniach:
Politechnika Śląska, Wydział Automatyki, Elektroniki i Informatyki w Sosnowcu Dębowej Górze, dla potrzeb którego adaptowany jest obecnie budynek biurowy zlikwidowanej KWK Niwka-Modrzejów; na jej terenie powstanie także jeden z dwóch Parków Technologicznych (drugi w miejscu byłej KWK Sosnowiec)
Wydział Filologiczny, z myślą o którym planowana jest znacząca inwestycja w postaci budowy nowego gmachu w miejscu nieczynnego Szpitala Dziecięcego
Wydział Informatyki i Nauki o Materiałach (dawniej: Wydział Techniki), którego Instytut Informatyki w 2002 wzbogacił się o budynek zaadoptowany z byłego Domu Studenta a jednocześnie przygotowywany jest kolejny obiekt, po byłym Technikum Energetycznym; wydział ten prowadzi szeroko zakrojoną działalność naukowo-badawczą, współpracuje też z wieloma lokalnymi podmiotami gospodarczymi, służąc fachowym doradztwem w ich rozwoju
Wydział Nauk o Ziemi z dobudowanym do macierzystego gmachu - popularnie zwanego Żyletą - i oddanym do użytku w 2002 nowocześnie wyposażonym obiektem o prawdziwie europejskim standardzie, mieszczącym m.in. bogato wyposażone aule dydaktyczne; placówka ta również prowadzi działalność naukowo-badawczą
Przy Wydziale Nauk o Ziemi zlokalizowane jest os. Akademickie, postoszejące jednak wobec wprowadzonego nowego systemu opłat za korzystanie z Domów Studenckich; zasługą jego mieszkańców było m.in. uruchomienie pierwszej zagłębiowskiej rozgłośni radiowej Rezonans, niezwykle popularnej wśród mieszkańców tego regionu, lecz już nie istniejącej pod tą nazwą.
W skład Uniwersytetu Śląskiego wchodzi również Kolegium Język Biznesu w Śródmieściu Sosnowca.
[http://www.pigog.com.pl/ Państwowy Instytut Geologiczny, Oddział Górnośląski im. St. Doktorowicza-Hrebnickiego]
[http://www.imp.sosnowiec.pl/ Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego]